III Rzesza, planując atak na Polskę, 23 sierpnia 1939 r. podpisała umowę międzynarodową ze Związkiem Socjalistycznych Republik Radzieckich, nazywaną także paktem Ribbentrop-Mołotow. W ramach współpracy pomiędzy III Rzeszą
a ZSRR zatwierdzony został tajny protokół, w którym tereny Polski zostały podzielone na dwie strefy wpływów pomiędzy rzekami: Narew, Wisła, San.
We wrześniu 1939 r. współpraca na linii Berlin – Moskwa była ściśle tajna.
W pierwszych dniach wojny niemieckie oddziały parły na wschód Polski. 17 września 1939 r., po wkroczeniu sił ZSRR na teren Polski i dojściu do obszaru rzek granicznych, wyszło na jaw, że pomiędzy dwoma okupantami Polski zawarty został sojusz. Od momentu wtargnięcia sił niemieckich i radzieckich do Przemyśla, czyli od 28 września 1939 r., miasto zostało podzielone na dwie części. Lewobrzeżny Przemyśl znalazł się pod okupacją niemiecką, zaś prawobrzeżna i zabytkowa część miasta pod zaborem radzieckim. W ramach istniejącej granicy na Sanie strona radziecka przygotowała plany do budowy systemu umocnień granicznych, nazywanych potocznie „Linią Mołotowa”. W mieście i jego okolicach powstał Przemyski Rejon Umocniony (PRU). Jednym z najważniejszych Punktów Oporu (PO) był most kolejowy w Przemyślu, który miał za zadanie ochronę jedynej drogi tranzytowej pomiędzy Krakowem a Lwowem.

W 80. rocznicę tych tragicznych 17 września 2019 r. w Przemyślu odbyły się uroczystości upamiętniające to ważne wydarzenie w dziejach miasta Przemyśla
i w życiu mieszkańców miasta i powiatu przemyskiego. Rozpoczęły się Mszą św. koncelebrowaną, której przewodniczył ks. prałat Mieczysław Rusin a homilię wygłosił ks. prałat Jan Mazurek – duszpasterz przemyskiego Oddziału Związku Sybiraków, powiedział: Dzisiaj, modląc się za Ojczyznę prosimy, abyśmy byli prawdziwymi Polakami. I ci, którzy chodzą do przedszkola, i ci, którzy są na emeryturze, i ci, którzy noszą mundury, sutanny czy inne stroje, aby każdy czuł się za to dziedzictwo bardzo odpowiedzialny. Bo Krzyż wyznaczył nasze losy, nasze dzieje i tylko pod tym znakiem Polska jest Polską, a Polak jest Polakiem”.

Po Mszy św. w kolumnie marszowej z udziałem Kompanii Reprezentacyjnej Wojska Polskiego i orkiestry wojskowej zgromadzeni przeszli ulicami miasta do pomnika poświęconego „Zesłańcom Sybiru i Ofiarom Katynia”.
Pierwszą częścią było odsłonięcie tablicy z nazwą o miejscu jakim jest „Plac Zesłańców Sybiru i Ofiar Katynia”. Aktu odsłonięcia dokonali: Sybirak, żołnierz spod Monte Cassino Jerzy Kostiuk, Anna Schmidt-Rodziewicz Minister w KPRM, Witold Świeży – Zastępca Prezydenta Miasta Przemyśla i Marian Boczar – członek Zarządu Głównego, sekretarz przemyskiego Oddziału Związku Sybiraków. Prezes przemyskiego Oddziału podziękowała Prezydentowi Miasta i Radnym Rady Miejskiej w Przemyślu za podjęcie uchwały nr 121/2019 w sprawie nadania nazwy placu. Nadanie nazwy było dopełnieniem wielkiego poświęcenia jaki włożyli członkowie przemyskiego Oddziału w budowę pomnika.
Podczas uroczystości odegrano Hymn Państwowy i Marsz Sybiraków a ks. prałat Jan Mazurek i ks. prot. Płk Jerzy Mokrauz z Prawosławnego Ordynariatu Wojskowego odmówili modlitwy za Zesłańców Sybiru i Ofiary Katynia.
Szczególnym momentem uroczystości było wręczenie odznaczeń dla osób zasłużonych. Postanowieniem Prezydenta RP Pana Andrzeja Dudy za zasługi
w upowszechnianiu historii Polski Brązowy Krzyż Zasługi otrzymał sekretarz przemyskiego Oddziału Marian Boczar. W imieniu Prezydenta wręczenia dokonała Wicewojewoda Podkarpacka Pani Lucyna Podhalicz a w uznaniu za zaangażowanie
i propagowanie wiedzy historycznej o dziejach państwa polskiego i losach Zesłańców Sybiru, postanowieniem Prezesa Zarządu Głównego Związku Sybiraków w Warszawie Odznakę Honorową Sybiraka otrzymali: Pan Artur Mykita – Dyrektor Szkoły Podstawowej Nr 15, Pani Maria Młynarska – Wicedyrektor Szkoły Podstawowej
Nr 15, Pani Monika Góruk – polonista, nauczyciel i Pan Marcin Duma – historyk, nauczyciel Szkoły Podstawowej Nr 15 i Wiceprezes Polskiego Towarzystwa Historycznego Oddział w Przemyślu. W imieniu Prezesa Zarządu Głównego wręczenia odznaczeń dokonał członek Zarządu Głównego Związku Sybiraków Marian Boczar. Przed wręczeniem powiedział: „Szanowni Państwo dlaczego Związek Sybiraków Oddział w Przemyślu ma zaszczyt odznaczyć te osoby? 21 września ub. r. postanowieniem Prezesa Zarządu Głównego Odznaką Honorową Sybiraka została odznaczona cała szkoła. Dzisiaj za wieloletnią współpracę, krzewienie patriotyzmu wśród młodzieży i przychylność dla Związku Sybiraków mamy zaszczyt uhonorować te osoby. Za to im serdecznie dziękujemy, że przez tyle lat pielęgnują patriotyzm
i współpracują ze Związkiem Sybiraków.
Po ceremonii odznaczeń głos zabrała Stanisława Żak – prezes Zarządu Oddziału Związku Sybiraków w Przemyślu. W swoim wystąpieniu zwróciła szczególną uwagę na ciągnącą się od wielu lat sprawę ustawy o zadośćuczynieniu dla Sybiraków. Przedstawiła wieloletnie starania aż do ostatniego złożonego w grudniu 2018 roku projektu ustawy, którym ostatecznie Sejm RP nie zajął się. Głos zabrali: Anna Schmidt-Rodziewicz Minister w KPRM, Andrzej Matusiewicz – Poseł na Sejm RP, Marek Rząsa – Poseł na Sejm RP, Piotr Pilch – wicemarszałek Województwa Podkarpackiego, Witold Świeży – zastępca Prezydenta Miasta Przemyśla.
Podczas uroczystości został odczytany Apel pamięci Zesłańców Sybiru i Apel poległych zakończony salwą honorową.
Na zakończenie uroczystości złożono wieńce, kwiaty i zapalono znicze przed pomnikiem „Zesłańcom Sybiru i Ofiarom Katynia”.

Transmisję w aktualnościach prowadziła TVP 3 Rzeszów i Radio „Fara”.

Przemarsz ulicami miasta

Na zdjęciu Sybiracy, zaproszeni Goście, mieszkańcy miasta

Odsłonięcie tablicy z nazwą placu Plac “Zesłańców Sybiru i Ofiar Katynia”

Odznaczeni Odznaka Honorową Sybiraka. Pan Artur Mykita, Pani Maria Młynarska, Pani Monika Góruk, Pan Marcin Duma. Wręczenia odznaczeń dokonał Marian Boczar

Poczty Sztandarowe podczas uroczystości Dnia Sybiraka 17 września 2019 r.

Prezes Oddziału Związku Sybiraków w Przemyślu Stanisława Żak

Brązowy Krzyż Zasługi otrzymał Marian Boczar – sekretarz Oddziału Związku Sybiraków w Przemyślu. W imieniu Prezydenta RP Pana Andrzeja Dudy wręcza Pani Lucyna Podhalicz Wicewojewoda Podkarpacka

Apel Pamięci odczytał Tadeusz Szczerbaty

80.rocznica agresji Związku Sowieckiego na Polskę, Dzień Sybiraka – Salwa Honorowa

80.rocznica agresji Związku Sowieckiego na Polskę, Dzień Sybiraka

Na zdjęciu członkowie przemyskiego Oddziału Związku Sybiraków z Pocztem Sztandarowym

Pomnik “Zesłańcom Sybiru i Ofiarom Katynia” w Przemyślu

Kategorie: WYDARZENIA