We wrześniu 1939 roku, Przemyśl stał się miastem granicznym pomiędzy agresorami niemieckim i sowieckim. Stało się tak na mocy paktu Ribbentrop – Mołotow, zawartego pomiędzy hitlerowską III Rzeszą i Związkiem Socjalistycznych Republik Radzieckich. Przebiegająca przez środek miasta rzeka San stała się graniczną. Miasto przez dwa lata, do czasu ataku III Rzeszy na Sowietów, było podzielone na strefę niemiecką i radziecką.

Wraz z pierwszą deportacją na wschód 10 lutego 1940 roku, kiedy wywożono Polaków z Kresów Wschodnich, gehenna rozpoczęła się także dla najmłodszych obywateli Rzeczypospolitej. Kilkuletnie dzieci trafiały na Syberię, w miejsce, które od wieków było dla Polaków symbolem katorgi, męczeństwa i śmierci. Tymi dziećmi są dziś żyjący Zesłańcy Sybiru.

W 82. rocznicę pierwszej masowej deportacji Polaków na Sybir i do Kazachstanu członkowie przemyskiego Oddziału Związku Sybiraków wraz Przemyskiem Stowarzyszeniem Rekonstrukcji Strojów Historycznych Damy i Huzary i mieszkańcami miasta upamiętnili ofiary sowieckiego totalitaryzmu.

Uroczystości rozpoczęły się Mszą św. w intencji deportowanych, odprawioną w kościele pw. św. Trójcy, której przewodniczył ks. prałat Stanisław Czenczek. Podczas eucharystii homilię wygłosił ks. prałat Jan Mazurek – kapelan przemyskiego Oddziału Związku Sybiraków. Po nabożeństwie zapalono znicze przed tablicą umieszczoną w arkadii murów kościelnych, następnie uczestnicy w marszu milczenia przeszli Wyb. Jana Pawła II przez kładkę na Sanie do pomnika „Zesłańcom Sybiru i Ofiarom Katynia”.

Przed pomnikiem odegrano Hymn Sybiraków, a prezes przemyskiego Oddziału Stanisława Żak przypomniała historię zesłań okresu II wojny światowej 1940 – 1941 i powojennego 1944 – 1956. Wiersz pt.: „Netta Folwark” Mariana Jonkajtysa przeczytali aktorzy przemyskiego Teatru „Fredreum” Marta Dyrkacz i Tadeusz Szczerbaty. Podczas uroczystości Odznaką Honorową Sybiraka została uhonorowana Jednostka Strzelecka 2009. Dekoracji Sztandaru dokonał w imieniu Prezesa Zarządu Głównego, członek Zarządu Głównego Związku Sybiraków Pan Marian Boczar.

Nie zabrakło podziękowań dla osób, które wspierają działalność naszego Oddziału. Okolicznościowy dyplom otrzymali: ks. prałat Stanisław Czenczek,  Wicemarszałek Województwa Podkarpackiego Pan Piotr Pilch i Prezydent Miasta Przemyśla Pan Wojciech Bakun.

W imieniu obecnych na uroczystości samorządowców głos zabrał Pan Wojciech Bakun Prezydent Miasta Przemyśla dziękując przemyskim Sybirakom za trud kontynuowania i upowszechniania pamięci o ofiarach Sybiru. Podkreślając, że są żywym przykładem tego, iż „Polskiego serca i polskiej duszy nie da się złamać”.

Dla uświetnienia uroczystości Agata Osip – uczennica Szkoły Podstawowej nr 15 im. A. Mickiewicza w Przemyślu – zaprzyjaźnionej z naszym Oddziałem -zaśpiewała utwór „Taki kraj”.  Na zakończenie przed pomnikiem złożono kwiaty i zapalono znicze.

W tym dniu przedstawiciele Przemyskiego Stowarzyszenia Rekonstrukcji Strojów Historycznych Damy i Huzary wcielili się w postacie wywiezionych na Syberię mieszkańców Przemyśla i okolic.

W uroczystości udział wzięli  władze samorządowe. Obecny był Pan Piotr Pilch Wicemarszałek Województwa Podkarpackiego, Pan Jan Pączek Starosta Przemyski, Pan Wojciech Bakun Prezydent Miasta wraz z Przewodniczącym Przemyskiej Rady Miejskiej Panem Maciejem Kamińskim, oraz radnym Panem Tomaszem Leszczyńskim.

Wartę honorową przy pomniku wystawił 5. Batalion Strzelców Podhalańskich i Związek Strzelecki „Strzelec”.

Współorganizatorami uroczystości było: Urząd Miejski w Przemyślu , Przemyskie Stowarzyszenie Rekonstrukcji Historycznej X D.O.K., Przemyskiego Stowarzyszenia Rekonstrukcji Strojów Historycznych Damy i Huzary.

Poczet Sztandarowy Związku Sybiraków Oddział w Przemyślu

Poczet Sztandarowy Jednostki Strzeleckiej 2009

Galeria zdjęć: https://photos.app.goo.gl/3KzSdgqVS8VPDcjC8

 

Na zdjęciu ks. prałat Stanisław Czenczek i ks. prałat Jan Mazurek

Na zdjęciu: Poczet Sztandarowy Jednostki Strzeleckiej 2009, Andrzej Stawarz, Wojciech Bakun Prezydent Miasta, Marian Boczar, Jan Pączek Starosta Przemyski, ks. prałat Jan Mazurek, Stanisława Żak, Piotr Pilch Wicemarszałek Województwa Podkarpackiego, Maciej Kamiński Przewodniczący Rady Miejskiej, Poczet Sztandarowy Związku Sybiraków Oddział w Przemyślu

 

Tekst: Stanisława Żak
Zdjęcia: Łukasz Sztolf i Marian Boczar

Kategorie: WYDARZENIA